नाशिकमध्ये आगामी सिंहस्थ कुंभमेळ्याच्या तयारीला वेग देण्याचे प्रयत्न सुरू असतानाच आता अखिल भारतीय आखाडा परिषदेने काही महत्त्वाचे मुद्दे उपस्थित केले आहेत. कुंभमेळ्यासाठी करण्यात येणारी विकासकामे, आखाड्यांसाठी आवश्यक असलेली जमीन, शेतकऱ्यांना मिळणारा मोबदला आणि गोदावरी नदीच्या प्रदूषणाचा प्रश्न याकडे लक्ष वेधत आखाडा परिषदेचे प्रवक्ते संजयदास महाराज यांनी चिंता व्यक्त केली आहे. त्यामुळे सिंहस्थ कुंभमेळ्याच्या नियोजनात साधू-महंतांच्या अपेक्षा आणि स्थानिक पातळीवरील प्रश्नांना किती प्राधान्य दिले जाते, याकडे लक्ष लागले आहे.
आखाड्यांसाठी कायमस्वरूपी जमिनीची मागणी
सिंहस्थ कुंभमेळ्याच्या काळात विविध आखाड्यांमध्ये सहभागी होणारे साधू-महंत, भाविक आणि धार्मिक परंपरांशी संबंधित उपक्रमांसाठी मोठ्या जागेची आवश्यकता असते. या पार्श्वभूमीवर आखाड्यांना कुंभमेळ्याच्या कालावधीपुरती तात्पुरती व्यवस्था करण्याऐवजी कायमस्वरूपी जमीन उपलब्ध करून द्यावी, अशी मागणी संजयदास महाराज यांनी केली आहे. आखाड्यांसाठी जागेचे नियोजन करताना भविष्यातील गरजांचाही विचार करावा, असा मुद्दा या मागणीमधून पुढे आला आहे.
शेतकऱ्यांच्या मोबदल्याचा प्रश्न ऐरणीवर
कुंभमेळ्यासाठी आवश्यक असलेल्या विविध सुविधा आणि विकासकामांच्या नियोजनात जमीन हा महत्त्वाचा विषय ठरत आहे. या प्रक्रियेत शेतकऱ्यांना मिळणारा मोबदला हा मुद्दाही आखाडा परिषदेने उपस्थित केला आहे. संबंधित जमीनधारकांच्या प्रश्नांवर योग्य तोडगा निघणे आणि विकासकामांच्या प्रक्रियेत त्यांच्या हिताचा विचार होणे आवश्यक असल्याची भूमिका या चर्चेतून समोर येत आहे.
गोदावरी नदीच्या प्रदूषणाबाबत चिंता
नाशिकच्या धार्मिक आणि सांस्कृतिक जीवनात गोदावरी नदीला विशेष महत्त्व आहे. सिंहस्थ कुंभमेळ्याच्या काळात देशभरातून मोठ्या संख्येने भाविक नाशिकमध्ये येण्याची अपेक्षा असताना नदीच्या स्वच्छतेचा प्रश्नही महत्त्वाचा ठरणार आहे. गोदावरीत मिसळणाऱ्या दूषित पाण्याबाबत संजयदास महाराज यांनी चिंता व्यक्त केली आहे. त्यामुळे नदीचे प्रदूषण रोखण्यासाठी प्रभावी उपाययोजना, सांडपाण्याचे योग्य व्यवस्थापन आणि स्वच्छतेच्या कामांना प्राधान्य देण्याची गरज अधोरेखित झाली आहे.
विकासकामांच्या संथ गतीकडे लक्ष वेधले
सिंहस्थ कुंभमेळ्याच्या पार्श्वभूमीवर नाशिक आणि त्र्यंबकेश्वर परिसरात विविध विकासकामांचे नियोजन केले जात आहे. मात्र, या कामांचा संथ वेग हा देखील आखाडा परिषदेच्या चिंतेचा विषय असल्याचे समोर आले आहे. कुंभमेळ्याच्या नियोजनात धार्मिक परंपरा, साधू-महंतांच्या गरजा, भाविकांसाठी आवश्यक सुविधा आणि पर्यावरणाशी संबंधित प्रश्न यांचा समतोल राखणे आवश्यक आहे.
आखाडा परिषदेने उपस्थित केलेल्या या मुद्द्यांमुळे सिंहस्थ कुंभमेळ्याच्या तयारीत जमीन उपलब्धता, शेतकऱ्यांचा मोबदला, गोदावरीचे प्रदूषण आणि विकासकामांची गती या विषयांवर अधिक लक्ष देण्याची गरज अधोरेखित झाली आहे. संबंधित यंत्रणा या मुद्द्यांवर कोणत्या उपाययोजना करतात आणि आखाड्यांच्या मागण्यांबाबत काय भूमिका घेतात, हे आगामी काळात स्पष्ट होईल.


