नाशिक : एक काळ असा होता, जेव्हा घरात आजोबांच्या गोष्टी आणि आजीची अंगाई घुमायची. एकत्र कुटुंबपद्धतीत लहानांवर संस्कार आणि मोठ्यांचा सन्मान आपोआप जपला जायचा. पण, काळाच्या ओघात शहरांची व्याप्ती वाढली आणि त्यासोबतच वाढली ती माणसांमधील दरी. आज 'विभक्त कुटुंबपद्धती'च्या नावाखाली अनेक वृद्ध आई-वडिलांच्या नशिबी केवळ एकाकीपण आणि हेळसांड आली आहे.
ज्या आई-वडिलांनी स्वतःच्या पोटाला पीळ मारून मुलांचे भविष्य घडवले, त्यांनाच आज मुलांच्या आधुनिक जीवनशैलीत आणि लहानशा फ्लॅटमध्ये जागा उरलेली नाही. "करिअरची गरज", "जागेची अडचण" किंवा "स्वतंत्र विचारांची गरज" अशी अनेक कारणे देऊन आजची तरुण पिढी आई-वडिलांची जबाबदारी झटकताना दिसते. या विदारक चित्रामुळेच आज गल्लीबोळांत वृद्धाश्रमांचे जाळे पसरताना दिसत आहे.
वृद्धाश्रम ही केवळ एक वास्तू नाही, तर ती आजच्या समाजातील तुटलेल्या नात्यांची आणि सुकलेल्या भावनांची जिवंत साक्ष आहे. ज्या वयात आई-वडिलांना नातवंडांचा लळा, मुलांचा मायेचा स्पर्श आणि कौटुंबिक उब हवी असते, त्या वयात त्यांना आश्रमाच्या चार भिंतींत अनोळखी माणसांमध्ये उरलेले आयुष्य कंठावे लागत आहे.
केवळ अन्न आणि औषधे पुरवणे म्हणजे काळजी घेणे नव्हे; वृद्धांना खरी गरज असते ती संवादाची, आदराची आणि सुरक्षिततेची. जर आपण आपल्याच जन्मदात्यांना आयुष्याच्या संध्याकाळी वाऱ्यावर सोडणार असू, तर आपली प्रगती आणि शिक्षण नक्की कोणत्या कामाचे?
वृद्धाश्रमांची वाढती संख्या ही आपल्या सांस्कृतिक मूल्यांच्या हानीची धोक्याची घंटा आहे. आज गरज आहे ती आपल्या विचारांना पुन्हा एकदा एकत्र कौटुंबिक चौकटीत आणण्याची. आई-वडिलांचा सांभाळ ही कसलीही 'जबाबदारी' नसून, ते आपले 'कर्तव्य' आणि 'भाग्य' आहे, हे समजण्याची वेळ आता आली आहे!
